شطیطه و شرکت امام کاظم ع در تشییع جنازه او
09 اسفند 1400 - 1:16
بازدید 35
پ
پ

بحار الأنوار (ط – بيروت) ؛ ج‏48 ؛ ص73   زندگانى حضرت امام موسى كاظم عليه السلام ( ترجمه جلد 48 بحار الأنوار) ؛ ؛ ص64

. 100- قب، المناقب لابن شهرآشوب أَبُو عَلِيِّ بْنُ رَاشِدٍ وَ غَيْرُهُ فِي خَبَرٍ طَوِيلٍ‏ أَنَّهُ اجْتَمَعَتْ عِصَابَةُ الشِّيعَةِ بِنَيْسَابُورَ وَ اخْتَارُوا مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ النَّيْسَابُورِيَّ فَدَفَعُوا إِلَيْهِ ثَلَاثِينَ أَلْفَ دِينَارٍ وَ خَمْسِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ وَ شِقَّةً مِنَ الثِّيَابِ وَ أَتَتْ شَطِيطَةُ بِدِرْهَمٍ صَحِيحٍ وَ شِقَّةِ خَامٍ مِنْ غَزْلِ يَدِهَا تُسَاوِي أَرْبَعَةَ دَرَاهِمَ فَقَالَتْ إِنَّ اللَّهَ‏ لا يَسْتَحْيِي مِنَ الْحَقِ‏ قَالَ فَثَنَّيْتُ دِرْهَمَهَا وَ جَاءُوا بِجُزْءٍ فِيهِ مَسَائِلُ مِلْ‏ءَ سَبْعِينَ وَرَقَةً فِي كُلِّ وَرَقَةٍ مَسْأَلَةٌ وَ بَاقِي الْوَرَقِ بَيَاضٌ لِيُكْتَبَ الْجَوَابُ تَحْتَهَا وَ قَدْ حُزِمَتْ كُلُّ وَرَقَتَيْنِ بِثَلَاثِ حُزُمٍ وَ خُتِمَ عَلَيْهَا بِثَلَاثِ خَوَاتِيمَ عَلَى كُلِّ حِزَامٍ خَاتَمٌ وَ قَالُوا ادْفَعْ إِلَى الْإِمَامِ لَيْلَةً وَ خُذْ مِنْهُ فِي غَدٍ فَإِنْ وَجَدْتَ الْجُزْءَ صَحِيحَ الْخَوَاتِيمِ فَاكْسِرْ مِنْهَا خَمْسَةً وَ انْظُرْ هَلْ أَجَابَ عَنِ الْمَسَائِلِ فَإِنْ لَمْ تَنْكَسِرِ الْخَوَاتِيمُ فَهُوَ الْإِمَامُ الْمُسْتَحِقُّ لِلْمَالِ فَادْفَعْ إِلَيْهِ وَ إِلَّا فَرُدَّ إِلَيْنَا أَمْوَالَنَا فَدَخَلَ عَلَى الْأَفْطَحِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَعْفَرٍ وَ جَرَّبَهُ وَ خَرَجَ عَنْهُ قَائِلًا رَبِّ اهْدِنِي‏ إِلى‏ سَواءِ الصِّراطِ قَالَ فَبَيْنَمَا أَنَا وَاقِفٌ إِذَا أَنَا بِغُلَامٍ يَقُولُ أَجِبْ مَنْ تُرِيدُ فَأَتَى بِي دَارَ مُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ فَلَمَّا رَآنِي قَالَ لِي لِمَ تَقْنَطُ يَا أَبَا جَعْفَرٍ وَ لِمَ تَفْزَعُ إِلَى الْيَهُودِ وَ النَّصَارَى إِلَيَّ فَأَنَا حُجَّةُ اللَّهِ وَ وَلِيُّهُ أَ لَمْ يُعَرِّفْكَ أَبُو حَمْزَةَ عَلَى بَابِ مَسْجِدِ جَدِّي وَ قَدْ أَجَبْتُكَ عَمَّا فِي الْجُزْءِ مِنَ الْمَسَائِلِ بِجَمِيعِ مَا تَحْتَاجُ إِلَيْهِ مُنْذُ أَمْسِ فَجِئْنِي بِهِ وَ بِدِرْهَمِ شَطِيطَةَ الَّذِي وَزْنُهُ دِرْهَمٌ وَ دَانِقَانِ الَّذِي فِي الْكِيسِ الَّذِي فِيهِ أَرْبَعُمِائَةِ دِرْهَمٍ لِلْوَازُورِيِ‏ وَ الشِّقَّةِ الَّتِي فِي رِزْمَةِ الْأَخَوَيْنِ الْبَلْخِيَّيْنِ قَالَ فَطَارَ عَقْلِي مِنْ مَقَالِهِ وَ أَتَيْتُ بِمَا أَمَرَنِي وَ وَضَعْتُ ذَلِكَ قِبَلَهُ فَأَخَذَ دِرْهَمَ شَطِيطَةَ وَ إِزَارَهَا ثُمَّ اسْتَقْبَلَنِي وَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ‏ لا يَسْتَحْيِي مِنَ الْحَقِ‏ يَا أَبَا جَعْفَرٍ أَبْلِغْ شَطِيطَةَ سَلَامِي وَ أَعْطِهَا هَذِهِ الصُّرَّةَ وَ كَانَتْ أَرْبَعِينَ دِرْهَماً ثُمَّ قَالَ وَ أَهْدَيْتُ لَهَا شِقَّةً مِنْ أَكْفَانِي مِنْ قُطْنِ قَرْيَتِنَا صَيْدَا قَرْيَةِ فَاطِمَةَ ع وَ غَزْلِ أُخْتِي حَلِيمَةَ ابْنَةِ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الصَّادِقِ ع ثُمَّ قَالَ وَ قُلْ لَهَا سَتَعِيشِينَ تِسْعَةَ عَشَرَ يَوْماً مِنْ وُصُولِ أَبِي جَعْفَرٍ وَ وُصُولِ الشِّقَّةِ وَ الدَّرَاهِمِ فَأَنْفِقِي عَلَى نَفْسِكِ مِنْهَا سِتَّةَ عَشَرَ دِرْهَماً وَ اجْعَلِي أَرْبَعاً وَ عِشْرِينَ صَدَقَةً عَنْكِ وَ مَا يَلْزَمُ عَنْكِ وَ أَنَا أَتَوَلَّى الصَّلَاةَ عَلَيْكِ فَإِذَا رَأَيْتَنِي يَا أَبَا جَعْفَرٍ فَاكْتُمْ عَلَيَّ فَإِنَّهُ أَبْقَى لِنَفْسِكَ ثُمَّ قَالَ وَ ارْدُدِ الْأَمْوَالَ إِلَى أَصْحَابِهَا وَ افْكُكْ هَذِهِ الْخَوَاتِيمَ عَنِ الْجُزْءِ وَ انْظُرْ هَلْ أَجَبْنَاكَ عَنِ الْمَسَائِلِ أَمْ لَا مِنْ قَبْلِ أَنْ تَجِيئَنَا بِالْجُزْءِ فَوَجَدْتُ الْخَوَاتِيمَ صَحِيحَةً فَفَتَحْتُ مِنْهَا وَاحِداً مِنْ وَسَطِهَا فَوَجَدْتُ فِيهِ مَكْتُوباً مَا يَقُولُ الْعَالِمُ ع فِي رَجُلٍ قَالَ نَذَرْتُ لِلَّهِ لَأُعْتِقَنَّ كُلَّ مَمْلُوكٍ كَانَ فِي رِقِّي قَدِيماً وَ كَانَ لَهُ جَمَاعَةٌ مِنَ الْعَبِيدِ الْجَوَابُ بِخَطِّهِ لِيُعْتِقَنَّ مَنْ كَانَ فِي مِلْكِهِ مِنْ قَبْلِ سِتَّةِ أَشْهُرٍ وَ الدَّلِيلُ عَلَى صِحَّةِ ذَلِكَ قَوْلُهُ تَعَالَى‏ وَ الْقَمَرَ قَدَّرْناهُ‏ (سورة يس، الآية: 39) الْآيَةَ وَ الْحَدِيثُ مَنْ لَيْسَ لَهُ سِتَّةُ أَشْهُرٍ وَ فَكَكْتُ الْخِتَامَ الثَّانِيَ فَوَجَدْتُ مَا تَحْتَهُ مَا يَقُولُ الْعَالِمُ فِي رَجُلٍ قَالَ وَ اللَّهِ لَأَتَصَدَّقَنَّ بِمَالٍ كَثِيرٍ فَمَا يَتَصَدَّقُ الْجَوَابُ تَحْتَهُ بِخَطِّهِ إِنْ كَانَ الَّذِي حَلَفَ مِنْ أَرْبَابِ شِيَاهٍ فَلْيَتَصَدَّقْ بِأَرْبَعٍ وَ ثَمَانِينَ شَاةً وَ إِنْ كَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّعَمِ فَلْيَتَصَدَّقْ بِأَرْبَعٍ وَ ثَمَانِينَ بَعِيراً وَ إِنْ كَانَ مِنْ أَرْبَابِ الدَّرَاهِمِ فَلْيَتَصَدَّقْ بِأَرْبَعٍ وَ ثَمَانِينَ دِرْهَماً وَ الدَّلِيلُ عَلَيْهِ قَوْلُهُ تَعَالَى‏ لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ فِي مَواطِنَ كَثِيرَةٍ) سورة التوبة، الآية: 25( فَعَدَدْتُ مَوَاطِنَ رَسُولِ اللَّهِ ص قَبْلَ نُزُولِ تِلْكَ الْآيَةِ فَكَانَتْ أَرْبَعَةً وَ ثَمَانِينَ مَوْطِناً فَكَسَرْتُ الْخَتْمَ الثَّالِثَ فَوَجَدْتُ تَحْتَهُ مَكْتُوباً مَا يَقُولُ الْعَالِمُ فِي رَجُلٍ نَبَشَ قَبْرَ مَيِّتٍ وَ قَطَعَ رَأْسَ الْمَيِّتِ وَ أَخَذَ الْكَفَنَ الْجَوَابُ بِخَطِّهِ يُقْطَعُ السَّارِقُ لِأَخْذِ الْكَفَنِ مِنْ وَرَاءِ الْحِرْزِ وَ يُلْزَمُ مِائَةَ دِينَارٍ لِقَطْعِ رَأْسِ الْمَيِّتِ لِأَنَّا جَعَلْنَاهُ بِمَنْزِلَةِ الْجَنِينِ فِي بَطْنِ أُمِّهِ قَبْلَ أَنْ يُنْفَخَ فِيهِ الرُّوحُ فَجَعَلْنَا فِي النُّطْفَةِ عِشْرِينَ دِينَاراً الْمَسْأَلَةَ إِلَى آخِرِهَا فَلَمَّا وَافَى خُرَاسَانَ وَجَدَ الَّذِينَ رَدَّ عَلَيْهِمْ أَمْوَالَهُمْ ارْتَدُّوا إِلَى الْفَطَحِيَّةِ وَ شَطِيطَةُ عَلَى الْحَقِّ فَبَلَّغَهَا سَلَامَهُ وَ أَعْطَاهَا صُرَّتَهُ وَ شِقَّتَهُ فَعَاشَتْ كَمَا قَالَ ع فَلَمَّا تُوُفِّيَتْ شَطِيطَةُ جَاءَ الْإِمَامُ عَلَى بَعِيرٍ لَهُ فَلَمَّا فَرَغَ مِنْ تَجْهِيزِهَا رَكِبَ بَعِيرَهُ وَ انْثَنَى نَحْوَ الْبَرِّيَّةِ وَ قَالَ عَرِّفْ أَصْحَابَكَ وَ أَقْرِئْهُمْ مِنِّي السَّلَامَ وَ قُلْ لَهُمْ إِنِّي وَ مَنْ يَجْرِي مَجْرَايَ مِنَ الْأَئِمَّةِ لَا بُدَّ لَنَا مِنْ حُضُورِ جَنَائِزِكُمْ فِي أَيِّ بَلَدٍ كُنْتُمْ فَاتَّقُوا اللَّهَ فِي أَنْفُسِكُمْ‏.

مناقب شهر آشوب- ج 3 ص 409- ابو على پسر راشد و ديگران در ضمن يك خبر طولانى گفتند كه گروهى از شيعيان نيشابور اجتماع كردند و محمّد بن على نيشابورى را انتخاب نمودند كه بمدينه برود. سى هزار دينار و پنجاه هزار درهم و مقدارى پارچه در اختيار او گذاشتند شطيطه نيشابورى يك درهم با تكه پارچه‏اى ابريشمى كه خودش رشته و بافته بود و چهار درهم ارزش داشت آورد گفت: خدا از حق شرم ندارد (إنّ اللَّه لا يستحيى من الحق) درهم او را كج كردم‏ )چون نميتوانست آن يك درهم را در كيسه‏ى مخصوصى بگذارد لا جرم براى نشانه آن را كج كرد.( ورقه‏هائى آوردند در حدود هفتاد عدد كه در هر كدام يك مسأله بود سر صفحه مسأله را نوشته بودند و پائين صفحه سفيد بود تا جواب نوشته شود من دو تا دو تا آن كاغذها را بهم پيچيدم و روى هر دو كاغذ سه نخ بستم روى هر نخى يك مهر زدند، گفتند: يك شب در اختيار امام ميگذارى و صبح جواب آن‏ها را دريافت ميكنى اگر ديدى پاكت‏ها سالم است و مهر آن بهم نخورده پنج عدد را باز كن در صورتى كه بدون باز كردن نامه‏ها و بهم- زدن مهرها جواب داده بود بقيه را باز نكن آن شخص امام است پولها را باو بسپار اگر چنان نبود پولها را برگردان.

محمّد بن على در مدينه وارد خانه عبد اللَّه افطح پسر حضرت صادق شد او را آزمايش نمود ولى سرگردان بيرون آمده، ميگفت: خدايا مرا راهنمائى كن بامامم گفت: در همان بين كه سرگردان ايستاده بودم غلامى گفت بيا برويم پيش كسى كه جستجو ميكنى مرا بخانه موسى بن جعفر برد چشم امام كه بمن افتاد فرمود: چرا نااميد شدى و چرا پناه بيهود و نصارى بردى بيا پيش من، من حجت و ولى خدايم مگر ابو حمزه جلو در مسجد جدم مرا بتو معرفى نكرد من ديروز جواب تمام مسائلى را كه همراه آورده‏اى داده‏ام. آن مسائل را با يكدرهم شطيطه كه وزن آن يك درهم و دو دانگ است كه تو گذاشتى در كيسه‏اى كه چهار صد درهم دارد و متعلق بوازورى است بياور ضمنا پارچه ابريشمى شطيطه را كه در بسته‏بندى آن دو برادر بلخى گذاشته و بمن بده.

محمّد بن على گفت: از گفتار امام عقل از سرم پريد هر چه دستور داده بود آوردم و در مقابلش گذاشتم يك درهم شطيطه و پارچه او را برداشت بمن فرمود: (ان اللَّه لا يستحيى من الحق) خدا از حق شرم ندارد، سلام مرا بشطيطه برسان و اين كيسه پول را باو بده چهل درهم بود. پارچه‏اى هم از كفن خود باو هديه ميكنم كه از پنبه ده صيدا قريه فاطمه زهرا عليها السّلام است و بدست خواهرم حليمه دخترم حضرت صادق عليه السّلام بافته شده. باو بگو پس از وارد شدن تو بنيشابور نوزده روز زنده است كه شانزده درهم را خرج ميكند و بقيه كه بيست و چهار درهم است نگه ميدارد براى مخارج ضرورى و كمك بمستمندان خودم بر او نماز خواهم خواند وقتى مرا ديدى پنهان كن زيرا بصلاح تو است، بقيه پولها و اموالى كه آورده‏اى بصاحبان آن برگردان، در ضمن مهر اين نامه‏ها را باز كن ببين قبل از اينكه پيش من بيائى جواب داده‏ام يا نه نگاه كردم به پاكت‏ها ديدم سالم است.

يك كاغذ از ميان آنها برداشته گشودم ديدم نوشته است امام عليه السّلام چه ميفرمايد  در باره مردى كه نذر كرده هر غلام و كنيزى كه از قديم دارد آزاد كند. آن مرد بنده‏هاى زيادى دارد كه جواب با خط امام چنين بود: هر بنده‏اى كه بيش از شش ماه مالك آن بوده بايد آزاد كند دليل بر درستى اين جواب آيه قرآن است كه خداوند ميفرمايد: وَ الْقَمَرَ قَدَّرْناهُ‏ )سوره يس آيه 39( و تازه و غير قديمى كسى است كه شش ماه كمتر باشد مهر دوم را باز كردم نوشته بود: امام عليه السّلام چه ميفرمايد در باره كسى كه قسم خورده مال زيادى را انفاق كند چقدر بايد بدهد؟ جواب در زير آن بخط امام بود كه اگر گوسفنددار است بايد 84 گوسفند صدقه بدهد اگر شتردار است همان طور 84 شتر مى‏دهد اگر پول نقره دارد 84 درهم نقره ميدهد. دليل بر اين مطلب آيه قرآن است كه ميفرمايد: لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ فِي مَواطِنَ كَثِيرَةٍ )سوره توبه آيه 25(مواردى كه خداوند پيغمبر را يارى نموده قبل از نزول اين آيه شمردم 84 مورد بود.

مهر سوم را برداشتم نوشته بود: امام چه ميفرمايد در باره شخصى كه قبر مرده‏اى را شكافته و سر ميت را جدا نموده و كفنش را دزديده با خط امام جواب نوشته شده بود: بايد دست سارق را قطع كرد بواسطه دزديدن كفن از محلى كه مخفى و پنهان بوده و بايد صد دينار بدهد چون سر ميت را جدا كرده زيرا ما او را چون جنين در رحم مادر ميدانيم قبل از اينكه روح در آن دميده شود در نطفه بيست دينار قرار داده‏ايم تا آخر مسأله …

وقتى بخراسان رسيد ديد آنهائى كه اموالشان را برگردانده همه فطحى مذهب شده‏اند فقط شطيطه پايدار مانده سلام امام را رساند و پولها و پارچه كفن را داد همان نوزده روز كه فرموده بود زنده ماند. وقتى شطيطه مرد امام عليه السّلام كه سوار شترى بود از راه رسيد. از كار تجهيز و نماز شطيطه كه فارغ شد سوار شتر شده راه بيابان را گرفت. بمحمد بن على فرمود بدوستان خود سلام مرا برسان و بگو بر من و ساير امامان در هر زمان لازم است كه بر جنازه‏ى شما حاضر شوند در هر جا كه‏ باشيد از خدا بپرهيزيد و قدر خويش را بدانيد.

صاحب مناقب مينويسد: امت اسلام پس از درگذشت پيامبر اختلاف كردند كه آيا امامت بايد با تعيين پيامبر باشد يا بانتخاب مردم براى كسانى كه ميگويند بايد پيامبر تعيين كند و نص صريح داشته باشد ثابت شد از طريق شيعه و اهل سنت كه ائمه دوازده نفرند ولى پس از امام صادق گروهى پيدا شدند كه بر خلاف همه مدعى شدند امامت در هفت نفر تمام ميگردد و هفت امامى شدند. با اينكه حضرت صادق تصريح كرده بود بامامت پسرش موسى بن جعفر و دو فرزندش اسحاق و على را شاهد گرفت و مفضل بن عمر و معاذ بن كثير. عبد الرحمن‏ ابن حجاج و فيض بن مختار و يعقوب سراج و عمران بن اعين و ابا بصير و داود رقى و يونس بن ظبيان و يزيد بن سليط و سليمان بن خالد و صفوان جمال را شاهد گرفت و نوشته‏هائى كه بآنها داد گواه بر اين مطلب است خود امام نيز اطلاع داد كه بعد از درگذشت او چه فتنه‏اى مى‏شود بهمين جهت مرگ فرزند خود اسماعيل را آشكارا كرد و غسل و تجهيز و دفن و تشييع جنازه او را با پاى برهنه نمود بعد از فوت او كسى را مأمور كرد كه به نيابت از او حج گزارد.

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.